Kỷ luật tự giác: Kỷ luật ép buộc đầy nước mắt!

dạy con kiểu nhật - spm phương pháp giáo dục mầm non Nhật Bản - kỷ luật tự giác

Bài trước, ShoPro – Phương pháp giáo dục mầm non SPM Nhật Bản – Dạy con kiểu Nhật đã đưa ra định nghĩa Kỷ luật là gì và cũng đã dẫn ra 4 loại uy quyền mà người lớn thường sử dụng để đưa trẻ vào nề nếp. Nếu người lớn lạm dụng Uy quyền sức mạnh – loại uy quyền tạo nên Kỷ luật ép buộc – quá nhiều, điều gì sẽ sảy ra?

Do uy quyền dựa trên sức mạnh thường là loại dễ thực hiện, nên nó rất thường được sử dụng. Việc lạm dụng uy quyền sức mạnh ở phụ huynh, người lớn, sẽ khiến việc thi hành kỷ luật ở trẻ trở nên vô cùng “đau khổ” và “đầy nước mắt”. Dần dần, cán cân cân bằng Kỷ luật giữa “Giáo dục hành vi mong muốn” và “Kiểm soát phục tùng” sẽ bị nghiên về mặt tiêu cực, tác động không tốt đến sự hình thành và phát triển ở trẻ.

Trừng phạt luôn thường là cách cuối cùng, là “biện pháp mạnh” tạo nên những kết quả ngay lập tức. Chỉ bấy nhiêu thôi cũng đủ cho thấy sức “hủy diệt” của nó.

Đâu là điểm dừng?

Hình phạt quá nhẹ thì không hiệu quả nên nguy cơ rất cao là phải sử dụng các hình thức trừng phạt ngày một tăng. Vì đơn giản là trẻ cũng sẽ “thích nghi” với các hình phạt và trở nên “lờn”.

Hôm nay chỉ là một câu mắng lớn tiếng, tuần sau là cái phát tay vào mông khi con sai, nhưng đến tuần sau nữa cái phát mông đó chẳng còn làm cho con sợ nên mẹ đã tát cả vào mặt. Do đó mức hình phạt thường leo thang đến là những trừng phạt về thể xác nặng nề, gây ra chấn thương cả về thể xác lẫn tâm lý trẻ.

Khi không có sức mạnh trấn áp thì chuyện gì sẽ xảy ra?

Chúng ta có thể dễ dàng nhận ra khi có mặt người trừng phạt thì trẻ có vẻ sẽ vào kỷ luật. Nhưng khi họ đi khỏi, tình trạng của trẻ sẽ tệ hơn gấp nhiều lần.

Theo một nghiên cứu, các huấn luyện viên độc đoán trong nhà thiếu nhi đi vắng thì trẻ ngừng ngay tập luyện và làm tất cả những gì chúng bị cấm. Còn những trẻ có huấn luyện viên dân chủ, không khắc nghiệt thì trẻ tỏ ra ít hiếu chiến và tiếp tục thực hiện bài tập khi thầy không có mặt.

Trừng phạt tạo ra bạo lực ở trẻ!?

Người lớn dùng trừng phạt để ngăn chặn khi trẻ đánh nhau, và họ mong là điều đó sẽ ngăn chặn hành vi bạo lực ở trẻ. Tuy nhiên, sự thật là, cách trừng phạt đó lại gây ra tác dụng ngược, trừng phạt có thể gây ra sự hung hăng ở trẻ.

Trừng phạt gây ra sự hung hăng và xu hướng bạo lực vì nó không chỉ không cho trẻ thỏa mãn được nhu cầu, khiến trẻ hụt hẫng mà còn làm cho trẻ bắt chước hành vi tiêu cực này.

Khi trẻ bị dùng bạo lực trẻ sẽ học được các nguyên tắc: Muốn điều khiển người khác phải dùng sức mạnh cơ bắp, kẻ mạnh nhất là kẻ luôn chiến thắng, muốn giành thứ gì thì dùng đến sức mạnh và bạo lực, có thể dùng sức mạnh, bạo lực với cả người mình yêu quý, bạo lực được chấp nhận, …

Khi đã hết cách để trừng phạt thì chuyện gì sẽ xảy ra?

Khi trẻ lớn, trừng phạt trở nên vô hiệu. Bỏ đói ư – không quan trọng. Đuổi ra khỏi nhà ư – có khi là cơ hội tốt. Đánh ư – trẻ có thể trơ ra hoặc đánh lại. Không cho tiền tiêu vặt ư – kiếm tiền bằng cách khác. Chẳng còn hình phạt nào tạo ra tác dụng như người lớn mong muốn. Cha mẹ bất lực và họ bực bội vì điều đó. Ở trường cũng sẽ xảy ra tình trạng tương tự. Và người lớn trở nên đáng ghét và nực cười. Họ hoàn toàn mất giá trị trong mắt trẻ.

Kết luận

Có thể thấy, việc lạm dụng uy quyền sức mạnh sẽ tạo ra cái gọi là “Kỷ luật ép buộc” dẫn đến những hành vi và hệ quả không tốt trong tiến trình dạy dỗ trẻ. Do đó, để hạn chế những ảnh hưởng tiêu cực này, khái niệm “Kỷ luật tự giác” – Shitsuke – Self-Discipline đã được áp dụng trong giáo dục trẻ.

Bài tiếp theo: Kỷ luật tự giác – Trật tự trong nụ cười.


Shogakukan-Shueisha Productions (ShoPro) Việt Nam.
Dạy con kiểu Nhật – Phương pháp giáo dục Mầm Non SPM Nhật Bản – The ShoPro Method.

Tham gia Cộng đồng Dạy con kiểu Nhật tại đây.

Image Source: freepik

người nhật giáo dục tính tự lập cho trẻ

Người Nhật nuôi dạy sự tự lập ở trẻ như thế nào? P2

Ở phần 1 - Dạy con kiểu Nhật - Đã trình bày 3 vấn đề đầu tiên về tự lập,…
CONTINUE READING
dạy con kiểu nhât - dạy trẻ tự lập

Người Nhật nuôi dạy sự tự lập ở trẻ như thế nào?

Dạy con kiểu Nhật - Hình ảnh trẻ Nhật, từ khi học mẫu giáo, đã tự có thể chuẩn bị…
CONTINUE READING

Fukuwarai – Trò chơi truyền thống ngày tết ở Nhật Bản

Fukuwarai là trò chơi truyền thống Nhật Bản khiến các trẻ và gia đình vô cùng thích thú. Dạy con…
CONTINUE READING

Giáng Sinh Tại Nhật Bản: Bản Hoà Ca Đông – Tây

Là một đất nước của Thần Đạo (Shinto) và Phật Giáo; Kito Giáo tại Nhật chỉ chiếm khoảng 2% dân…
CONTINUE READING